กัญชา พืชสมุนไพรที่นอกจากจะใช้เป็นยาแล้ว ยังสามารถนำมาประกอบอาหารได้ โดยส่วนที่นิยมนำมาใช้ คือ ใบสดกัญชา เช่น ใบกัญชาอ่อน หรือใบเพสลาด (ไม่อ่อนไม่แก่เกินไป) ใบกัญชามีกรดกลูตามิก (Glutamic acid) ที่ช่วยเพิ่มรสชาติอาหารให้กลมกล่อม และสารTetrahydrocannabinol : THC ทำให้อาหารมีกลิ่นหอมเมื่อกินไปแล้วจึงรู้สึกอยากอาหารมากขึ้นนั่นเอง แต่การนำมาใช้ประกอบอาหารนั้นต้องอยู่ในปริมาณที่เหมาะสมเพื่อไม่ให้เกิดผลเสียแก่ร่างกาย
ใบสดกัญชามีสาร Cannabidiolic acid : CBDA และสาร Tetrahydrocannabinolic acid : THCA ที่ไม่มีฤทธิ์ต่อจิตและประสาท (ไม่ใช่สารเมา) แต่ THCA สามารถเปลี่ยนเป็นสาร THC หรือสารเมาได้ ด้วยกระบวนการต่าง ๆ เช่น เมื่อถูกแสงแดด สภาพอากาศร้อน และอุณหภูมิที่สูง หากใบกัญชาอยู่ในสภาวะต่อไปนี้จะทำให้สาร THCA ในใบกัญชาสามารถเปลี่ยนเป็น สาร THC ได้อย่างสมบูรณ์ คือ
- อุณหภูมิ 98 องศาเซลเซียส เป็นเวลา 4 ชั่วโมง
- อุณหภูมิ 100 องศาเซลเซียส เป็นเวลา 3 ชั่วโมง
- อุณหภูมิ 160 องศาเซลเซียส เป็นเวลา 10 นาที
- อุณหภูมิ 200 องศาเซลเซียส เพียง 1-2 วินาที
นอกจากนี้ในใบกัญชาแห้งที่เก็บไว้ สาร THCA จะเปลี่ยนเป็น สาร THC อย่างช้า ๆ ได้เช่นเดียวกันอย่างไรก็ตามการนำใบกัญชามาประกอบอาหารนั้นยังสามารถทำได้ เเต่ควรอยู่ในปริมาณที่พอเหมาะ และกรรมวิธีการปรุงต้องถูกต้อง หากเป็นการปรุงอาหารด้วยน้ำ สาร THC จะละลายออก มาน้อยมาก ต่างจากการผ่านความร้อนสูงหรือทอดด้วยน้ำมัน สาร THC จากใบจะละลายอยู่ในน้ำมันส่วนหนึ่ง และหากใช้ระยะเวลาปรุงนานสาร THC ก็ยิ่งมีปริมาณมากขึ้น
กัญชาทำอาหารอะไรได้บ้าง
อาหารที่นิยมนำใบกัญชามาปรุงที่คุ้นเคยกันคงจะเป็นอาหารประเภทแกง ก๋วยเตี๋ยว และอาหารประเภทผัดต่าง ๆ เป็นต้น โดยปริมาณใบกัญชาที่เหมาะสมต่อการนำมาประกอบอาหารแต่ละประเภท ตัวอย่างเช่น
- ต้มยำไก่บ้าน ใช้ใบกัญชา 2 ใบ ต่อน้ำต้ม 1 ลิตร
- ผัดกระเพรากัญชา ใช้ใบกัญชา ½ ใบ ต่อเนื้อสัตว์ 50 กรัม
- ทอดมันปลากราย ใช้ใบกัญชา 3 ใบ ต่อเนื้อปลากราย 500 กรัม
- ไก่อบสมุนไพร ใช้ใบกัญชา 5 ใบ ต่อไก่ 1 ตัว
ตามรายละเอียดข้างต้นนี้เป็นเพียงปริมาณใบกัญชาในการใช้ปรุงอาหารคร่าว ๆ หากต้องการความปลอดภัยมากขึ้นและเป็นผลดีต่อสุขภาพ ควรกินใบกัญชาแบบสด เช่น เป็นผักจิ้ม น้ำคั้นสด หรือกินแบบไม่ผ่านความร้อนนาน ๆ
กินอย่างไรให้ปลอดภัย
- กินกัญชาที่ซื้อจากแหล่งปลูก และแหล่งจัดจำหน่ายที่ได้รับอนุญาต หรือจดแจ้งเรียบร้อย
- กินเมนูกัญชาในปริมาณเพียงเล็กน้อย ถ้าเพิ่งเริ่มกินควรกินวันละไม่เกิน 1 ใบ
- ไม่ควรกินกัญชาแบบทั้งใบ หรือใบที่ผ่านความร้อน เกิน 5-8 ใบต่อวัน
- การกินกัญชาที่ผ่านความร้อน รวมถึงกินกัญชาร่วมกับอาหารที่มีไขมันสูง ความร้อนและไขมันจะสกัดสาร THC ออกจากกัญชาได้มากขึ้น จึงไม่ควรกินมากเกินไป
- ไม่ควรกินใบกัญชาแก่ หรือแห้งเพราะมีสาร THC ในปริมาณมาก
- ไม่กินกัญชาร่วมกับแอลกอฮอล์
แม้ว่ากัญชาจะสามารถนำมาใช้ประโยชน์ในด้านต่าง ๆ รวมถึงใช้ปรุงอาหาร แต่ในกลุ่มเด็กและผู้ที่มีอายุต่ำกว่า 25 ปี ควรหลีกเลี่ยงหรือไม่ควรบริโภคกัญชา เนื่องจากสาร THC ที่มีอยู่ในกัญชาสามารถส่งผลต่อพัฒนาการด้านต่าง ๆ ทางสมอง เช่น ทักษะการคิดอย่างมีเหตุผล ซึ่งหากเกิดความผิดปกติแล้วแม้หยุดกัญชา ก็ไม่อาจคืนกลับมาเป็นปกติได้อีก รวมทั้งผู้ที่มีภาวะตับและไตบกพร่อง ผู้ที่ใช้ยาละลายลิ่มเลือดวาร์ฟารินอยู่ ผู้ป่วยโรคหัวใจและหลอดเลือด บุคคลเหล่านี้ไม่ควรใช้กัญชาโดยเด็ดขาด เพราะอาจทำให้ถึงเเก่ชีวิตได้
อ้างอิง
- การใช้กัญชาเป็นอาหาร
- วิธีปรุง “กัญชา” ให้เป็นเมนูอาหารอย่างถูกต้องและปลอดภัย
- เมนูอาหารกัญชา รวมสูตรอาหารคาวหวานผสมกัญชา ทำกินเองหรือทำขายก็ได้หมด
- 10 ข้อควรระวังใช้ผลิตภัณฑ์ ‘กัญชา’ หลังปลดล็อกแล้ววันนี้
- สำนักงานส่งเสริมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยกรุงเทพมหานคร, สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ. หลักสูตรการศึกษาต่อเนื่อง หลักสูตรอาชีพโภชนาการจากส่วนของพืช กัญชาและกัญชง ที่ได้รับการยกเว้นจากการเป็นยาเสพติด. กรุงเทพมหานคร: ม.ป.ท.
